سازمان ثبت احوال از طراحی نسل جدید کارت ملی ایران با استفاده از هوش مصنوعی و بلاک چین خبر داده است. طبق اعلام رئیس این سازمان، توزیع کارت‌های جدید از بهار ۱۴۰۶ آغاز خواهد شد و در این طرح، تراشه فعلی کارت ملی با QR کد جایگزین می‌شود.
کارت ملی جدید چه تفاوتی با مدل فعلی دارد؟
محمد جمالو، رئیس سازمان ثبت احوال کشور، اعلام کرده است که نسل جدید کارت ملی در حال آماده‌سازی است و قرار است بخشی از فرایندهای احراز هویت و تبادل اطلاعات شهروندان را دیجیتالی‌تر کند.
یکی از مهم‌ترین تغییرات، حذف تراشه کارت ملی و جایگزینی آن با QR کد است. همچنین احراز هویت آنلاین از طریق ارسال رمز پیامکی انجام خواهد شد و انتقال اطلاعات شهروندان تنها پس از تأیید صریح خود فرد صورت می‌گیرد.
هدف از این تغییرات، کاهش نیاز شهروندان به ارائه کپی مدارک در فرایندهای اداری عنوان شده است.
| ویژگی | کارت ملی جدید |
|---|---|
| زمان آغاز توزیع | بهار ۱۴۰۶ |
| فناوری‌های مورد استفاده | هوش مصنوعی و بلاک چین |
| روش جدید دسترسی | QR کد |
| احراز هویت آنلاین | رمز پیامکی |
| انتقال اطلاعات | با تأیید صریح شهروند |
| هدف اعلام‌شده | کاهش کپی مدارک و بروکراسی |
| زمان هدف‌گذاری‌شده برای صدور | کمتر از ۲۰ روز کاری |
هوش مصنوعی چه نقشی در کارت ملی دارد؟
بر اساس توضیحات رئیس ثبت احوال، هوش مصنوعی می‌تواند در احراز هویت و بررسی اصالت مدارک مورد استفاده قرار بگیرد. با این حال، هنوز مشخص نشده است که سازمان ثبت احوال از چه مدل یا سامانه هوش مصنوعی استفاده خواهد کرد و پردازش اطلاعات دقیقاً در چه زیرساختی انجام می‌شود.
بنابراین در شرایط فعلی نمی‌توان درباره قابلیت‌های دقیق هوش مصنوعی کارت ملی جدید فراتر از اظهارات رسمی صحبت کرد.
بلاک چین در کارت ملی جدید چه کاربردی خواهد داشت؟
ثبت احوال همچنین از استفاده از بلاک چین به‌عنوان بخشی از زیرساخت این طرح خبر داده است، اما جزئیات فنی آن هنوز منتشر نشده است.
نوع شبکه بلاک چین، نهادهای مدیریت‌کننده، نوع داده‌های ثبت‌شده و نحوه ارتباط این زیرساخت با سامانه‌های احراز هویت مشخص نشده است. به همین دلیل، کاربرد دقیق بلاک چین در کارت ملی جدید همچنان نیازمند انتشار مستندات رسمی بیشتر است.
صدور کارت ملی قرار است سریع‌تر شود
یکی دیگر از اهداف اعلام‌شده، کاهش زمان صدور و تحویل کارت ملی به کمتر از ۲۰ روز کاری است.
در حال حاضر حدود ۶ میلیون نفر در صف دریافت کارت ملی فعلی قرار دارند و سازمان ثبت احوال هدف‌گذاری کرده است که این تعهدات را تا پایان پاییز تکمیل کند.
هنوز جزئیات فنی کارت ملی جدید مشخص نیست
با وجود اعلام استفاده از هوش مصنوعی، QR کد و بلاک چین، بخش قابل‌توجهی از جزئیات اجرایی این طرح هنوز منتشر نشده است.
برای مثال، نحوه عملکرد QR کد، سازوکار ابطال کارت‌های مفقودی، معماری زیرساخت بلاک چین، هزینه صدور کارت جدید و خدماتی که مستقیماً به این کارت متصل خواهند شد، هنوز مشخص نیست.
بنابراین اطلاعات فعلی را باید کلیات اولیه طرح دانست و برای ارزیابی دقیق‌تر، باید منتظر انتشار مستندات فنی و جزئیات اجرایی از سوی سازمان ثبت احوال ماند.
جمع‌بندی
نسل جدید کارت ملی ایران قرار است از بهار ۱۴۰۶ وارد مرحله توزیع شود و در طراحی آن از هوش مصنوعی، QR کد و بلاک چین استفاده خواهد شد. جایگزینی تراشه با QR کد و کاهش زمان صدور به کمتر از ۲۰ روز کاری از مهم‌ترین تغییرات اعلام‌شده است؛ با این حال، جزئیات فنی این طرح هنوز به‌طور کامل مشخص نشده است.
