رونمایی از دو دستاورد مهم صنعت فضایی ایران و آغاز بهرهبرداری از پایگاههای فضایی

همزمان با برگزاری مراسم روز ملی فناوری فضایی، از دو دستاورد جدید صنعت فضایی کشور رونمایی شد و آخرین وضعیت دو پایگاه فضایی نیز تشریح و بهصورت رسمی وارد مرحله بهرهبرداری شد.
روز ملی فناوری فضایی یادآور پرتاب موفق ماهواره «امید» در ۱۴ بهمنماه ۱۳۸۷ است؛ رویدادی که با آن، ایران به جمع کشورهای دارای توان پرتاب ماهواره پیوست. از آن زمان تاکنون، این روز هر سال با برگزاری مراسم ویژه و معرفی دستاوردهای تازه فضایی گرامی داشته میشود.
مراسم امسال با حضور حسن سالاریه رئیس سازمان فضایی ایران، سید ستار هاشمی وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات و امیر خلبان عزیز نصیرزاده وزیر دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح برگزار شد؛ مراسمی که محور اصلی آن معرفی محصولات جدید و اعلام پیشرفت پروژههای زیرساختی فضایی بود.

رونمایی از نمونه اصلی منظومه ماهوارهای شهید سلیمانی
یکی از مهمترین دستاوردهای معرفیشده در این مراسم، نمونه آزمایشی اصلی منظومه ماهوارهای «شهید سلیمانی» بود. این منظومه شامل ۲۴ ماهواره باریکباند (Narrowband) است که با هدف توسعه خدمات ارتباطی طراحی شده و فرآیند طراحی و ساخت آن توسط کنسرسیومی متشکل از بخش دولتی و خصوصی در حال انجام است.
پیش از این، چند نمونه زیرمقیاس (Sub-scale) از این منظومه طراحی، ساخته و پرتاب شده بود که در جریان آنها، بخش قابل توجهی از سامانهها و فناوریهای مورد نیاز مورد آزمایش و ارزیابی قرار گرفت. نمونهای که امروز رونمایی شد، از نظر ابعاد، اندازه و مشخصات فنی کاملاً مشابه نسخه نهایی است.
با رونمایی از این نمونه، فرآیند ساخت نسخههای اصلی منظومه بهطور رسمی آغاز میشود. پس از پرتاب نمونه آزمایشی و قرارگیری آن در مدار، عملکرد ماهواره بهصورت نهایی ارزیابی خواهد شد و در صورت تأیید، تولید سایر ماهوارههای این منظومه بر اساس همین الگو انجام میگیرد.
معرفی آلبوم تصاویر ماهوارهای «پایا»
دومین محصول معرفیشده در مراسم، آلبوم تصاویر ماهوارهای «پایا» بود. پایا یک ماهواره سنجش از دور با دقت تصویربرداری بالا است که با نام «طلوع ۳» نیز شناخته میشود و توسط سازمان فضایی ایران با مشارکت صنایع الکترونیک ایران طراحی و ساخته شده است.
این ماهواره با وزنی حدود ۱۵۰ کیلوگرم در رده پیشرفتهترین ماهوارههای تصویربرداری ساخت داخل قرار میگیرد. پایا قادر است تصاویر سیاهوسفید با دقت حدود ۵ متر و تصاویر رنگی با دقت ۱۰ متر ثبت کند. همچنین با بهرهگیری از الگوریتمهای هوش مصنوعی، امکان ارتقای دقت تصاویر تا حدود ۳ متر نیز فراهم شده است.
آغاز بهرهبرداری از مراکز فضایی و پیشرفت پایگاه چابهار
در این مراسم همچنین از آغاز بهرهبرداری مراکز فضایی چناران و سلماس خبر داده شد. در ادامه، آخرین وضعیت پایگاه فضایی چابهار نیز تشریح شد.
بر اساس اعلام سازمان فضایی ایران، فاز نخست پایگاه فضایی چابهار که به پرتابگرهای سوخت جامد از جمله «قائم ۱۰۵» و پرتابگرهای با کلاس جرمی بالاتر اختصاص دارد، عملاً به پایان رسیده و تنها برخی مراحل جزئی آن باقی مانده است.
در حال حاضر، تمرکز اصلی بر انجام نخستین پرتاب از پایگاه فضایی چابهار است. هم ماهوارهبر و هم ماهواره مربوطه در دست ساخت قرار دارند و بلافاصله پس از تکمیل، اولین پرتاب انجام خواهد شد تا این پایگاه بهطور رسمی وارد مدار عملیاتی شود.
برنامهریزی برای فاز دوم پایگاه فضایی چابهار
طراحی فاز دوم پایگاه فضایی چابهار که به پرتابگرهای سوخت مایع اختصاص دارد، انجام شده و برنامهریزی برای آغاز عملیات اجرایی آن در دستور کار قرار گرفته است. با تکمیل این فاز، امکان پرتاب ماهوارهبرهایی از خانواده «سیمرغ»، «سیمرغ ارتقایافته» و «ققنوس» فراهم میشود؛ پرتابگرهایی که قادر خواهند بود ماهوارهها را در مدارهای پیشبینیشده قرار دهند.
مراسم روز ملی فناوری فضایی امسال با شعار «توسعه خدمات و شکوفایی اقتصادی» در وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات برگزار شد و بار دیگر بر نقش راهبردی صنعت فضایی در توسعه فناوری و اقتصاد دانشبنیان کشور تأکید کرد.




