یک پرونده نظارتی جدید ابعاد واقعی مالکیت ایلان ماسک در اسپیس‌ایکس را آشکار کرده است. بر اساس این گزارش، ماسک تا ۳۰ ژوئن ۲۰۲۶ (۹ تیر ۱۴۰۵) مالک حدود ۴۸.۴ درصد از سهام اسپیس‌ایکس بوده و ارزش این سهم با قیمت‌های فعلی بازار به بیش از ۹۰۰ میلیارد دلار می‌رسد؛ با این حال، خود ماسک تأکید کرده بخشی از این سهام هنوز به‌طور کامل واگذار نشده است.
ماسک نزدیک به نیمی از اسپیس‌ایکس را در اختیار دارد
بر اساس پرونده ثبت‌شده نزد نهادهای نظارتی آمریکا، ایلان ماسک حدود ۶.۴۲ میلیارد سهم اسپیس‌ایکس را در اختیار دارد. این میزان معادل ۴۸.۴ درصد از مالکیت اقتصادی شرکت است و در قیمت‌های اخیر بازار، ارزش آن به بیش از ۹۰۰ میلیارد دلار می‌رسد.
ساختار این مالکیت شامل چند نوع سهام است؛ بخشی از سهام کلاس A و B در تراست‌هایی قرار دارد که ماسک متولی آن‌هاست، در حالی که بخش دیگری از سهام کلاس B به‌صورت مستقیم در اختیار او قرار گرفته است.
با این حال، ارزش اسمی این دارایی نباید با ثروت نقدشونده یا قطعی ماسک اشتباه گرفته شود.
چرا تمام ۹۰۰ میلیارد دلار متعلق به ماسک نیست؟
ماسک پس از انتشار اطلاعات پرونده نظارتی اعلام کرد بخشی از سهام ثبت‌شده هنوز مشروط به تحقق اهداف بسیار بلندپروازانه اسپیس‌ایکس است.
به بیان ساده، تمام سهامی که در پرونده به نام ماسک محاسبه شده‌اند الزاماً در حال حاضر به‌طور کامل vested یا قطعی نشده‌اند. بنابراین ارزش بیش از ۹۰۰ میلیارد دلاری، بیشتر نشان‌دهنده ارزش بازار سهامی است که در ساختار مالکیت ماسک ثبت شده، نه اینکه او همین حالا بتواند تمام این مبلغ را برداشت یا نقد کند.
قدرت رأی ماسک حتی از سهم اقتصادی او بیشتر است
نکته جالب‌تر پرونده این است که ماسک با وجود مالکیت اقتصادی کمتر از ۵۰ درصد، بیش از ۸۲ درصد قدرت رأی اسپیس‌ایکس را در اختیار دارد.
این اختلاف به ساختار چندکلاسه سهام شرکت مربوط می‌شود. در نتیجه، ماسک همچنان کنترل بسیار قدرتمندی بر تصمیمات استراتژیک اسپیس‌ایکس دارد؛ حتی اگر سهم اقتصادی او به کمتر از نصف کل شرکت برسد.
اسپیس‌ایکس دیگر فقط یک شرکت موشکی نیست
عنوان «شرکت موشکی» دیگر تصویر کاملی از اسپیس‌ایکس ارائه نمی‌دهد. این شرکت اکنون علاوه بر فعالیت‌های فضایی، بخش بزرگی از تمرکز خود را روی هوش مصنوعی و زیرساخت‌های محاسباتی گذاشته است.
اسپیس‌ایکس در فوریه ۲۰۲۶ با شرکت هوش مصنوعی xAI ادغام شد و به یک کسب‌وکار ترکیبی در حوزه‌های فضا، اینترنت ماهواره‌ای و هوش مصنوعی تبدیل شد. همین تغییر استراتژی باعث شده ارزش‌گذاری اسپیس‌ایکس فقط به پرتاب موشک و پروژه‌های فضایی وابسته نباشد.
استارلینک یکی از مهم‌ترین دارایی‌های اسپیس‌ایکس است
بخش دیگری از ارزش اسپیس‌ایکس به Starlink مربوط می‌شود؛ شبکه ماهواره‌ای اینترنتی که در سال‌های اخیر به یکی از مهم‌ترین کسب‌وکارهای شرکت تبدیل شده است.
رشد استارلینک باعث افزایش درآمدهای تکرارشونده اسپیس‌ایکس شده و به این شرکت اجازه داده منابع مالی بیشتری برای توسعه پروژه‌های فضایی و هوش مصنوعی اختصاص دهد.
در واقع، ارزش اسپیس‌ایکس حاصل ترکیب چند کسب‌وکار است و همین موضوع باعث شده تحلیلگران آن را صرفاً یک شرکت هوافضایی سنتی در نظر نگیرند.
سرمایه‌گذاران بزرگ هم وارد اسپیس‌ایکس شده‌اند
افشای اطلاعات مالکیت فقط به ماسک محدود نبود. در روزهای اخیر مشخص شد سرمایه‌گذاران و شرکت‌های بزرگی نیز در اسپیس‌ایکس سهام دارند.
از جمله:
- انویدیا: حدود ۱۲۳ میلیون سهم
- آلفابت: حدود ۵۵۱ میلیون سهم
- بلک‌راک: حدود ۸.۷ میلیارد دلار
- فیدلیتی: حدود ۵۱.۶ میلیارد دلار
- هاروارد: حدود ۲.۲ میلیارد دلار
همچنین صندوق ثروت ملی نروژ نیز حدود ۰.۰۵ درصد از اسپیس‌ایکس را در اختیار دارد که ارزش آن در پایان ژوئن بیش از ۱.۲ میلیارد دلار اعلام شده است.
وضعیت مالکیت و ارزش سهام ماسک
| شاخص | مقدار |
|---|---|
| سهم اقتصادی ماسک در اسپیس‌ایکس | ۴۸.۴٪ |
| تعداد سهام | حدود ۶.۴۲ میلیارد |
| ارزش تقریبی سهم | بیش از ۹۰۰ میلیارد دلار |
| قدرت رأی ماسک | بیش از ۸۲٪ |
| تاریخ مبنای مالکیت | ۳۰ ژوئن ۲۰۲۶ (۹ تیر ۱۴۰۵) |
| زمان آزاد شدن سهام ماسک | ژوئن ۲۰۲۷ (خرداد و تیر ۱۴۰۶) |
ارزش سهام با تغییر قیمت بازار اسپیس‌ایکس تغییر می‌کند و تمام سهام ثبت‌شده نیز الزاماً در حال حاضر به‌طور کامل واگذار نشده‌اند.
جمع‌بندی
پرونده نظارتی جدید نشان می‌دهد ایلان ماسک ۴۸.۴ درصد از اسپیس‌ایکس را در اختیار دارد و ارزش این سهم با قیمت‌های فعلی بیش از ۹۰۰ میلیارد دلار است. ماسک همچنین بیش از ۸۲ درصد قدرت رأی شرکت را کنترل می‌کند؛ موضوعی که نفوذ او بر آینده اسپیس‌ایکس را بسیار بیشتر از سهم اقتصادی‌اش نشان می‌دهد.
با این حال، اسپیس‌ایکس دیگر صرفاً یک شرکت موشکی نیست. ترکیب استارلینک، هوش مصنوعی، زیرساخت محاسباتی و فناوری‌های فضایی باعث شده ارزش آینده شرکت به مجموعه‌ای از کسب‌وکارهای مختلف وابسته باشد و همین موضوع می‌تواند نقش مهمی در ثروت آینده ماسک ایفا کند.
منابع
- Reuters
- Forbes
- Quartz
