بانکهای مرکزی جهان رکورد خرید طلا را شکستند؛ کاهش وابستگی به دلار سرعت گرفت

بانکهای مرکزی جهان در سهماهه دوم سال ۲۰۲۶ با ثبت خریدی بیسابقه، بار دیگر نقش خود را بهعنوان بزرگترین خریداران طلا تثبیت کردند. تازهترین گزارش شورای جهانی طلا نشان میدهد که این نهادها در مجموع ۲۸۹ تن طلا خریداری کردهاند؛ رقمی که نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۶۲ درصد افزایش داشته و از تغییر استراتژی بسیاری از کشورها برای کاهش وابستگی به دلار حکایت دارد.
بانکهای مرکزی ۲۸۹ تن طلا خریدند
بر اساس گزارش شورای جهانی طلا (World Gold Council)، بانکهای مرکزی در سهماهه دوم سال ۲۰۲۶ مجموعاً ۲۸۹ تن طلا به ذخایر خود اضافه کردند. این میزان خرید نسبت به مدت مشابه سال قبل ۶۲ درصد رشد داشته و یکی از بالاترین سطوح خرید طلا در سالهای اخیر محسوب میشود.
نکته قابل توجه این است که این رکورد در شرایطی ثبت شده که بازار طلا در همین بازه زمانی شدیدترین افت فصلی قیمت خود طی حدود یک دهه اخیر را تجربه کرده بود. با این حال، کاهش قیمتها نهتنها باعث عقبنشینی بانکهای مرکزی نشد، بلکه فرصت مناسبی برای افزایش ذخایر طلای آنها فراهم کرد.
کدام کشورها بیشترین طلا را خریدند؟
در میان خریداران بزرگ طلا، لهستان با خرید ۵۱ تن در صدر قرار گرفت. پس از آن چین با خرید ۳۳ تن جایگاه دوم را به خود اختصاص داد.
همچنین کشورهای ازبکستان و قزاقستان نیز خریدهای قابل توجهی انجام دادند و به روند افزایش ذخایر طلای خود ادامه دادند.
در مقابل، روسیه برای تأمین بخشی از کسری بودجه خود حدود ۲۲ تن طلا از ذخایر خود را به فروش رساند.
چرا بانکهای مرکزی به سمت طلا حرکت کردهاند؟
یکی از مهمترین دلایل رشد تقاضای بانکهای مرکزی، کاهش اعتماد به سلطه دلار در نظام مالی جهانی است.
بر اساس نظرسنجی شورای جهانی طلا از ۷۶ مدیر ذخایر ارزی، حدود ۷۴ درصد از پاسخدهندگان معتقدند سهم دلار در ذخایر ارزی جهان طی پنج سال آینده کاهش خواهد یافت.
به همین دلیل، بسیاری از کشورها در حال افزایش سهم طلا در ذخایر خود هستند تا علاوه بر کاهش ریسکهای ژئوپلیتیکی، وابستگی کمتری به ارزهای فیات، بهویژه دلار آمریکا، داشته باشند.
وضعیت تقاضای جهانی طلا چگونه است؟
گزارش شورای جهانی طلا نشان میدهد مجموع تقاضای جهانی طلا در سهماهه دوم سال ۲۰۲۶، با احتساب معاملات خارج از بورس (OTC)، به ۱,۲۶۹ تن رسیده است.
در همین حال، صندوقهای سرمایهگذاری مبتنی بر طلا (ETF) با خروج ۴۵ تن سرمایه مواجه شدند، اما تقاضا برای شمش و سکه فیزیکی همچنان قدرتمند باقی ماند و به ۳۰۷ تن رسید.
همچنین ارزش کل معاملات طلا در نیمه نخست سال ۲۰۲۶ به رکورد ۳۸۰ میلیارد دلار رسید که نشاندهنده جایگاه مستحکم این فلز گرانبها در بازارهای مالی جهانی است.
رکورد خرید طلا چه پیامی برای بازار دارد؟
افزایش خرید بانکهای مرکزی معمولاً یکی از مهمترین عوامل حمایتکننده قیمت طلا در بلندمدت محسوب میشود. زمانی که دولتها و بانکهای مرکزی ذخایر طلای خود را افزایش میدهند، این اقدام معمولاً بهعنوان نشانهای از نگرانی نسبت به آینده اقتصاد جهانی، تورم یا کاهش ارزش ارزهای رایج تعبیر میشود.
در نتیجه، ادامه این روند میتواند در بلندمدت از قیمت جهانی طلا حمایت کند؛ هرچند در کوتاهمدت عوامل دیگری مانند نرخ بهره آمریکا، سیاستهای فدرال رزرو و ارزش دلار نیز نقش تعیینکنندهای در نوسانات این بازار دارند.
گزارش جدید شورای جهانی طلا نشان میدهد بانکهای مرکزی جهان در سهماهه دوم سال ۲۰۲۶ با خرید ۲۸۹ تن طلا رکورد تازهای ثبت کردهاند. افزایش ۶۲ درصدی خرید نسبت به سال گذشته و انتظار بسیاری از مدیران ذخایر ارزی برای کاهش نقش دلار، نشان میدهد طلا همچنان جایگاه ویژهای در سیاستهای پولی کشورها دارد.
اگر این روند در ماههای آینده نیز ادامه پیدا کند، طلا میتواند همچنان یکی از مهمترین داراییهای امن بازارهای مالی جهانی باقی بماند.