جنگ آینده‌سازان: نبرد استراتژیک سم آلتمن و ایلان ماسک بر سر هویت، مغز و تمدن بشر!

شاید در نگاه نخست رقابت سم آلتمن و ایلان ماسک به نبرد میان ChatGPT و Grok محدود به‌نظر برسد؛ دو هوش مصنوعی مولد که برای جلب توجه کاربران اینترنت درگیر هستند. اما اگر لایه‌ها را کنار بزنیم، روشن می‌شود که این تنها یک دعوای سطحی نیست، بلکه جدالی ایدئولوژیک میان دو غول فناوری است که در حال ترسیم چشم‌اندازهای متفاوت برای آینده بشریت هستند. میدان این نبرد تنها در چت‌بات‌ها خلاصه نمی‌شود؛ بلکه از هویت دیجیتال تا مدارهای سیاره‌ای و حتی تار و پود مغز انسان امتداد می‌یابد.

Neuralink در برابر Merge: بازنویسی مغز انسان

• ایلان ماسک با پروژه‌ی Neuralink می‌خواهد مغز انسان را به‌طور مستقیم به کامپیوتر متصل کند؛ تراشه‌هایی در ابعاد یک سکه که با جراحی در مغز کار گذاشته می‌شوند و اهدافی از درمان فلج تا ادغام کامل با هوش مصنوعی را دنبال می‌کنند.

• در سوی دیگر، سم آلتمن با استارتاپ تازه‌تأسیس خود به نام Merge Labs (همراه با الکس بلانیا از Worldcoin)، مسیری متفاوت پیش گرفته است. Merge به‌دنبال ایجاد رابط مغز-ماشین با رویکردی غیرتهاجمی‌تر است؛ بدون نیاز به جراحی عمیق، بلکه با یک “دست‌دادن نرم” میان ذهن و ماشین.

در حالی که ماسک بر ادغام عمیق تأکید دارد، آلتمن معتقد است که گستردگی دسترسی می‌تواند کلید پذیرش جهانی این فناوری باشد. Merge حتی گفته می‌شود نزدیک به یک میلیارد دلار سرمایه جذب خواهد کرد؛ تقریباً دو برابر دور تأمین مالی اخیر Neuralink.

Stargate در برابر Starlink: زیرساخت‌های دیجیتال در دو جبهه

• ماسک با پروژه‌ی Starlink، شبکه‌ای از هزاران ماهواره در مدار پایین زمین ایجاد کرده تا اینترنت را به دورافتاده‌ترین نقاط جهان برساند.

• آلتمن اما در همکاری با لری الیسون (Oracle)، پروژه‌ی Stargate را پیش می‌برد: شبکه‌ای عظیم از مراکز داده و ابررایانه‌ها برای آموزش و استقرار نسل بعدی مدل‌های هوش مصنوعی.

اگر Starlink سیستم گردش خون اینترنت باشد، Stargate حکم مغز و سیستم عصبی AI را دارد. رقابتی که گرچه در فضا اتفاق نمی‌افتد، اما به همان اندازه بر آینده‌ی زیرساخت‌های هوش مصنوعی تأثیرگذار خواهد بود.

Worldcoin در برابر X: هویت در عصر دیجیتال

• ماسک در تلاش است تا X (توییتر سابق) را به یک سوپراَپ تبدیل کند؛ ترکیبی از شبکه اجتماعی، سیستم پرداخت و بستر هویت دیجیتال.

• آلتمن با پروژه‌ی Worldcoin مسیر دیگری را پیش گرفته است: استفاده از اسکن عنبیه چشم برای ایجاد شناسه جهانی دیجیتال (World ID) و اجرای درآمد پایه همگانی در مقیاس جهانی.

ماسک به‌دنبال مالکیت زیرساخت‌ها است، در حالی که آلتمن می‌خواهد آن‌ها را غیرمتمرکز کند. هر دو اما بر سر یک چالش اساسی رقابت می‌کنند: چگونه می‌توان هویت را تأیید کرد، تراکنش‌ها را امن ساخت و اقتصادهای دیجیتال جدید بنا نهاد؟

OpenAI در برابر xAI: رقابت برای تسلط بر AGI

این شاید مهم‌ترین جبهه در نبرد میان آلتمن و ماسک باشد. ماسک که از بنیان‌گذاران اولیه‌ی OpenAI بود، پس از اختلاف با تیم آن، راه خود را جدا کرد و شرکت xAI را پایه گذاشت و هوش مصنوعی Grok را معرفی کرد.

در مقابل، آلتمن OpenAI را به تأثیرگذارترین شرکت هوش مصنوعی جهان بدل ساخته و مسیر توسعه مدل‌های آن فراتر از انتظار حتی برخی از اعضای داخلی این شرکت حرکت می‌کند.

ماسک AI را تهدیدی وجودی می‌داند که باید با سیاست‌های سختگیرانه کنترل شود، در حالی که آلتمن آن را اجتناب‌ناپذیر دانسته و تمرکز خود را بر ساخت زیرساخت‌ها، ابزارها و رابط‌هایی گذاشته تا صعود آن مدیریت‌پذیر شود.

تسخیر آینده

جذابیت این رقابت در توهین‌ها یا محصولات مقطعی نیست، بلکه در چشم‌انداز کلان دو مردی نهفته است که هرکدام نسخه‌ای کامل از آینده بشریت می‌سازند.

• ماسک می‌خواهد به مریخ برود، تمدنی میان‌سیاره‌ای بنا کند و مغز انسان را به سخت‌افزار متصل نماید.

• آلتمن در حال سرمایه‌گذاری روی انرژی همجوشی (Helion)، پروژه‌های فضایی، فناوری اقلیمی و زیرساخت‌های عظیم هوش مصنوعی است.

این رقابت، فراتر از راه‌اندازی یک استارتاپ یا ساخت یک گجت جدید است؛ آن‌ها در حال ترسیم نقشه‌های تازه‌ای از توانایی‌های بشر هستند؛ نقشه‌هایی که تعیین می‌کند در سال‌های آینده چگونه فکر کنیم، ارتباط بگیریم، کار کنیم و حتی احساس کنیم.