ایلان ماسک می‌گوید اسپیس‌ایکس در آینده ممکن است به ارزشی چند برابر کل اقتصاد کنونی جهان برسد؛ چشم‌اندازی بلندپروازانه که بر توسعه زیرساخت‌های فضایی، کاهش هزینه پرتاب موشک‌ها و انتقال بخشی از پردازش هوش مصنوعی به مدار زمین تکیه دارد. او حتی احتمال رسیدن ارزش این شرکت به بیش از یک کوادریلیون دلار را مطرح کرده است؛ رقمی که از تولید اقتصادی سالانه جهان فاصله بسیار زیادی دارد.
ارزش یک کوادریلیون دلاری اسپیس‌ایکس از کجا می‌آید؟
ماسک در شبکه اجتماعی ایکس نوشت که شاید این تصور غیرواقع‌بینانه به نظر برسد، اما مسیری را می‌بیند که در آن ارزش اسپیس‌ایکس چند برابر کل اقتصاد فعلی زمین شود.
هر کوادریلیون دلار معادل هزار تریلیون دلار است. برای مقایسه، برآورد صندوق بین‌المللی پول از تولید ناخالص داخلی جهان در سال ۲۰۲۶ حدود ۱۲۶ تریلیون دلار است. البته ارزش یک شرکت و تولید ناخالص داخلی جهان دو شاخص متفاوت‌اند و مقایسه آن‌ها صرفاً ابعاد بزرگی این ادعا را نشان می‌دهد.
رقم یک کوادریلیون دلار، ارزش‌گذاری رسمی اسپیس‌ایکس یا پیش‌بینی قطعی از آینده آن نیست؛ بلکه چشم‌اندازی است که ماسک درباره ظرفیت بلندمدت این شرکت مطرح کرده است.
هوش مصنوعی فضایی؛ بخش مهمی از برنامه ماسک
یکی از محورهای این چشم‌انداز، ساخت مراکز پردازش هوش مصنوعی در فضاست. مراکز داده هوش مصنوعی به انرژی و زیرساخت‌های گسترده نیاز دارند و ماسک معتقد است استفاده از انرژی خورشیدی در مدار می‌تواند در آینده راهی برای تأمین بخشی از این نیاز باشد.
در چنین سناریویی، ماهواره‌ها و تجهیزات پردازشی مستقر در مدار می‌توانند بخشی از محاسبات موردنیاز سامانه‌های هوش مصنوعی را انجام دهند. کاهش هزینه پرتاب محموله‌ها به فضا نیز برای عملی‌شدن چنین طرحی اهمیت زیادی دارد.
بااین‌حال، ایجاد مراکز داده فضایی در مقیاس بزرگ با چالش‌هایی مانند هزینه ساخت و نگهداری، دفع گرما، تعمیر تجهیزات و انتقال داده‌ها روبه‌رو است. بنابراین، تحقق این چشم‌انداز به پیشرفت‌های فنی و اقتصادی قابل‌توجهی نیاز دارد.
نقش استارشیپ در توسعه زیرساخت‌های فضایی
موشک استارشیپ یکی از اجزای مهم برنامه فضایی ماسک به شمار می‌رود. هدف این پروژه، فراهم‌کردن امکان حمل محموله‌های بزرگ‌تر و کاهش هزینه دسترسی به فضاست.
اگر پرتاب‌های فضایی در آینده ارزان‌تر و پرتکرارتر شوند، ساخت شبکه‌های ماهواره‌ای گسترده و انتقال تجهیزات سنگین به مدار آسان‌تر خواهد شد. چنین قابلیتی می‌تواند برای توسعه مراکز داده فضایی و سایر زیرساخت‌های موردنیاز اقتصاد فضایی اهمیت داشته باشد.
ماسک همچنین از ایده تولید تجهیزات در فضا و استفاده از منابع ماه سخن گفته است؛ ایده‌هایی که در صورت عملی‌شدن، می‌توانند وابستگی برخی فعالیت‌های فضایی به پرتاب همه تجهیزات از زمین را کاهش دهند. بااین‌حال، این برنامه‌ها همچنان با موانع فنی، مالی و اجرایی متعددی روبه‌رو هستند.
واکنش مایکل سیلور به ادعای ماسک
اظهارنظر ماسک با واکنش مایکل سیلور، رئیس هیئت‌مدیره شرکت استراتژی، همراه شد. سیلور در پاسخ از عبارت «₿ullish» استفاده کرد؛ ترکیبی از واژه انگلیسی «Bullish» به معنای خوش‌بینی نسبت به رشد بازار و نماد بیت‌کوین.
این واکنش توجه فعالان بازار رمزارز را نیز به این اظهارنظر جلب کرد. بااین‌حال، واکنش سیلور به‌تنهایی به معنای تأیید اقتصادی این ارزش‌گذاری یا ارتباط مستقیم آن با رشد قیمت بیت‌کوین نیست.
بیت‌کوین‌های اسپیس‌ایکس چه ارتباطی با این خبر دارند؟
اسپیس‌ایکس در کنار فعالیت‌های فضایی خود، مقداری بیت‌کوین نیز نگهداری می‌کند. بر اساس ارقام گزارش‌شده در خبر، این شرکت ۱۸ هزار و ۷۱۲ بیت‌کوین در اختیار دارد.
چنین دارایی‌هایی باعث شده است فعالیت‌های شرکت‌های وابسته به ماسک گاهی مورد توجه سرمایه‌گذاران بازار رمزارز قرار بگیرد. بااین‌حال، ارزش بیت‌کوین‌های نگهداری‌شده و ارزش‌گذاری احتمالی اسپیس‌ایکس دو موضوع جداگانه‌اند و نباید از یکی برای نتیجه‌گیری قطعی درباره دیگری استفاده کرد.
آیا اسپیس‌ایکس واقعاً می‌تواند از اقتصاد جهان ارزشمندتر شود؟
رسیدن ارزش یک شرکت به بیش از یک کوادریلیون دلار، مستلزم تغییرات بسیار بزرگی در اقتصاد فضایی و بازارهای جهانی است. توسعه زیرساخت‌های مداری، کاهش چشمگیر هزینه پرتاب، تأمین انرژی و گسترش کاربردهای تجاری فضا از جمله عواملی هستند که می‌توانند بر ارزش آینده اسپیس‌ایکس تأثیر بگذارند.
در مقابل، هزینه‌های سرمایه‌گذاری، محدودیت‌های فناوری، رقابت و میزان تقاضای واقعی برای خدمات فضایی نیز نقش تعیین‌کننده‌ای خواهند داشت. در نتیجه، اظهارنظر ماسک را باید یک چشم‌انداز بلندمدت دانست، نه تضمینی برای رسیدن شرکت به چنین ارزشی.
