ناسا رسماً پایان مأموریت فضاپیمای MAVEN در مدار مریخ را اعلام کرد. این کاوشگر که بیش از ۱۰ سال به مطالعه جو سیاره سرخ مشغول بود، پس از حدود شش ماه سکوت رادیویی دیگر قابل بازیابی تشخیص داده شد و مأموریت آن به پایان رسید.
فضاپیمای MAVEN در سال ۲۰۱۳ به فضا پرتاب شد تا ساختار و تکامل جو مریخ را بررسی کند. این کاوشگر در دسامبر سال گذشته بهطور ناگهانی ارتباط خود را با زمین از دست داد. دادههای اولیه نشان میدادند که فضاپیما وارد یک چرخش سریع و غیرعادی شده که باعث اختلال در مدار و تخلیه باتریهای آن شده است.
پس از چند ماه بررسی، هیئت کارشناسی ناسا به این نتیجه رسید که MAVEN دیگر قابلیت بازیابی ندارد و ادامه فعالیت آن امکانپذیر نیست. با این حال، پیشبینی میشود این فضاپیما بین ۵۰ تا ۱۰۰ سال دیگر همچنان در مدار مریخ باقی بماند و سپس وارد جو سیاره شده و سقوط کند.
MAVEN طی سالهای فعالیت خود نقش مهمی در افزایش دانش دانشمندان درباره جو مریخ ایفا کرد. این کاوشگر علاوه بر مطالعه آبوهوا و پدیدههای جوی مریخ، سال گذشته عبور یک دنبالهدار میانستارهای را نیز رصد کرد. همچنین در انتقال دادههای علمی مریخنوردهای Curiosity و Perseverance به زمین نقش مهمی داشت.
ناسا اعلام کرده است که پایان مأموریت MAVEN تأثیری بر برنامههای علمی مریخ نخواهد داشت، زیرا چهار فضاپیمای دیگر شامل دو مدارگرد آمریکایی و دو مدارگرد اروپایی همچنان به فعالیت خود ادامه میدهند و وظایف این کاوشگر را پوشش خواهند داد.
پایان مأموریت MAVEN یادآور این واقعیت است که حتی موفقترین پروژههای فضایی نیز عمر محدودی دارند. این فضاپیما طی بیش از یک دهه فعالیت، اطلاعات ارزشمندی درباره تاریخچه جو مریخ و دلایل از دست رفتن آب در این سیاره جمعآوری کرد.
برای علاقهمندان حوزه فضا، این مأموریت نمونهای موفق از سرمایهگذاری بلندمدت در پژوهشهای بینسیارهای محسوب میشود. همچنین دادههای جمعآوریشده توسط MAVEN میتواند در طراحی مأموریتهای آینده انسان به مریخ و بررسی امکان سکونت در این سیاره نقش مهمی ایفا کند.
