انویدیا می‌خواهد خودروها مانند انسان فکر کنند؛ مرسدس‌بنز اولین شرکت آزمایش‌کننده این فناوری

نمایشگاه CES 2026 امسال مملو از گجت‌های پیشرفته و چشمگیر بوده، اما یکی از مهم‌ترین اخبار این رویداد نه از سوی خودروسازان، بلکه از شرکتی مطرح شد که بیش از هر چیز با تراشه‌های کامپیوتری شناخته می‌شود. انویدیا در CES 2026 با معرفی رویکردی کاملاً جدید، قصد دارد تعریف خودروهای خودران را تغییر دهد. به گفته این شرکت، زمان آن رسیده که خودروها نه‌تنها رانندگی کنند، بلکه فکر هم بکنند.

جنسن هوانگ، مدیرعامل انویدیا، در جریان این رویداد از یک سیستم هوش مصنوعی تازه با نام Alpamayo رونمایی کرد؛ سیستمی که به‌جای اجرای صرف قوانین از پیش‌تعریف‌شده، محیط اطراف را تحلیل می‌کند و با استدلال منطقی تصمیم می‌گیرد. انویدیا از این فناوری به‌عنوان «لحظه ChatGPT برای ماشین‌های دنیای واقعی» یاد می‌کند؛ مشابه اتفاقی که در آن، چت‌بات‌ها یاد گرفتند متن بنویسند، این سیستم نیز یاد می‌گیرد با درک منطق رانندگی کند. نخستین خودرویی که از این «مغز جدید» استفاده خواهد کرد، مرسدس‌بنز CLA است.

در نسل‌های قبلی سامانه‌های خودران، خودروها در شناسایی علائم راهنمایی، خودروهای دیگر یا خطوط جاده عملکرد مناسبی داشتند، اما در مواجهه با شرایط غیرقابل‌پیش‌بینی دچار مشکل می‌شدند؛ شرایطی مانند عبور از چراغ قرمز با اشاره کارگر راه‌سازی یا بازتاب نور خورشید روی سطح خیس جاده. این موارد که به آن‌ها «حالات لبه‌ای (Edge Cases)» گفته می‌شود، اغلب برای رایانه‌ها گیج‌کننده هستند.

سیستم Alpamayo برای حل همین مشکل طراحی شده است. این فناوری از فرآیندی موسوم به زنجیره تفکر (Chain-of-Thought) استفاده می‌کند؛ به این معنا که ویدیوی مسیر را مشاهده می‌کند، مسیر حرکت را برنامه‌ریزی می‌کند و سپس توضیح می‌دهد چرا چنین تصمیمی گرفته است. برای مثال، سیستم می‌تواند اعلام کند که «به سمت چپ حرکت کردم چون به نظر می‌رسید کامیون جلویی قصد توقف دارد».

به گفته جنسن هوانگ، توانایی تحلیل و تصمیم‌گیری در شرایط نادر و پیچیده، وجه تمایز اصلی این سیستم است. انویدیا برای تسریع توسعه این فناوری در صنعت خودرو، تصمیم گرفته هسته مدل و وزن‌های آن را به‌صورت عمومی در پلتفرم Hugging Face منتشر کند. علاوه بر این، ابزار شبیه‌سازی AlpaSim و مجموعه‌ای عظیم از داده‌های رانندگی شامل بیش از ۱۷۰۰ ساعت ویدیوی واقعی از موقعیت‌های پیچیده نیز در اختیار توسعه‌دهندگان قرار می‌گیرد. این رویکرد، انویدیا را به نقشی شبیه گوگل در دنیای اندروید نزدیک می‌کند؛ شرکتی که می‌خواهد به سیستم‌عامل مشترک صنعت خودرو تبدیل شود.

همکاری انویدیا و مرسدس‌بنز پیش‌تر نیز مطرح شده بود، اما اکنون زمان اجرای آن مشخص شده است. مرسدس‌بنز CLA نخستین خودروی تولید انبوهی خواهد بود که از پلتفرم کامل انویدیا استفاده می‌کند. این خودرو در سه‌ماهه اول سال ۲۰۲۶ وارد نمایندگی‌های ایالات متحده می‌شود. نسخه اروپایی در سه‌ماهه دوم ۲۰۲۶ عرضه خواهد شد و بازارهای آسیایی در ادامه سال به این فناوری دسترسی پیدا می‌کنند. این برنامه عرضه، مرسدس را در صدر خودروهای الکتریکی پیشرفته از نظر فناوری قرار می‌دهد.

مرسدس‌بنز این سامانه را با نام MB.DRIVE ASSIST PRO معرفی کرده است؛ سیستمی که ناوبری و کمک‌راننده را با یکدیگر ترکیب می‌کند. راننده با فشردن یک دکمه می‌تواند از کمک خودرو برای حرکت از پارکینگ تا مقصد نهایی در خیابان‌های شهری بهره‌مند شود. با این حال، این فناوری به‌طور رسمی در سطح خودران Level 2+ قرار دارد؛ یعنی راننده همچنان مسئول اصلی است و باید در تمام مدت هوشیار باقی بماند. این خودرو هنوز تاکسی رباتیک نیست، اما قابلیتی به نام فرمان‌گیری مشارکتی دارد؛ به این معنا که اگر راننده برای عبور از چاله‌ای فرمان را در دست بگیرد، سیستم غیرفعال نمی‌شود و با او همکاری می‌کند.

برای تحقق این سطح از هوشمندی، مرسدس‌بنز CLA به مجموعه‌ای متشکل از ۳۰ حسگر مجهز شده است؛ شامل ۱۰ دوربین برای دید محیطی، ۵ رادار برای تشخیص فاصله و سرعت و ۱۲ حسگر اولتراسونیک برای شناسایی موانع نزدیک. پردازش این حجم از داده بر عهده پلتفرم جدید Vera Rubin انویدیا است؛ یک سامانه قدرتمند شش‌تراشه‌ای که جایگزین نسل قبلی Blackwell شده است. هرچند پردازش‌های سنگین در دیتاسنترها انجام می‌شود، اما تراشه‌های Rubin و Vera نقش کلیدی در آموزش و اجرای هوش مصنوعی داخل خودرو دارند.

این رویکرد همچنین می‌تواند نگرانی نهادهای نظارتی را کاهش دهد. یکی از چالش‌های اصلی هوش مصنوعی، ماهیت «جعبه سیاه» آن است؛ یعنی مشخص نبودن دلیل تصمیم‌های سیستم. از آنجا که Alpamayo منطق تصمیم‌گیری خود را توضیح می‌دهد، ناظران می‌توانند مسیر استدلال سیستم را بررسی کنند. این شفافیت نه‌تنها به افزایش اعتماد کمک می‌کند، بلکه مسیر را برای خودروسازان کوچک‌تر و استارتاپ‌ها نیز هموار می‌سازد؛ شرکت‌هایی که می‌توانند بدون تشکیل تیم‌های بزرگ خودران، از تراشه‌ها و نرم‌افزارهای آماده انویدیا استفاده کنند.

رقابت در حوزه خودروهای برقی و رانندگی خودکار بیش از هر زمان دیگری داغ شده است. مرسدس‌بنز با این فناوری قصد دارد وعده‌هایی را عملی کند که تسلا سال‌هاست با بسته Full Self-Driving مطرح کرده است؛ سیستمی که آن هم در عمل در سطح کمک‌راننده Level 2 قرار دارد. با عرضه مرسدس‌بنز CLA در اوایل ۲۰۲۶، مفهوم خودرویی که «فکر می‌کند و دلیل می‌آورد» دیگر صرفاً علمی‌تخیلی نخواهد بود، بلکه به محصولی واقعی و قابل خرید تبدیل می‌شود.