در اقدامی که میتواند بهطور غیرمستقیم برای ایکس (X) نیز سودمند باشد، گزارش شده که شرکت xAI در مراحل پیشرفته گفتوگو برای دور جدیدی از جذب سرمایه قرار دارد. این دور جذب سرمایه بهدنبال دریافت ۱۵ میلیارد دلار سرمایه جدید است و ارزشگذاری xAI را به ۲۳۰ میلیارد دلار خواهد رساند.
این رقم جهشی بزرگ نسبت به ارزشگذاری ۱۱۳ میلیارد دلاری است که ایکس در ماه مارس هنگام خرید «اپلیکیشن X» توسط xAI اعلام کرده بود. آن خرید فشار وارد بر کسبوکار تبلیغاتی رو به افول ایکس را فوراً کاهش داد، زیرا اکنون میتوان از منابع مالی xAI برای حمایت از ایکس نیز استفاده کرد؛ ایکس در چارچوب پروژه xAI نقش تأمینکننده داده را ایفا میکند.
هزینههای عظیم xAI
در عین حال، xAI هزینههای بسیار سنگینی دارد. گزارشها حاکی از آن است که پروژه هوش مصنوعی ایلان ماسک ماهانه بیش از ۱ میلیارد دلار میسوزاند، زیرا در حال ساخت زیرساختهای عظیم مراکز داده برای تحقق اهداف بلندپروازانه خود است.
این بدان معناست که xAI برخلاف تصور عمومی، «مسیر بقای» کوتاهتری دارد. و با توجه به اینکه این پروژه فعلاً جریانهای درآمدی محدودی دارد، حتی با وجود تزریق سرمایه جدید هم ممکن است با خطر فروپاشی روبهرو شود.
بر اساس گزارش بلومبرگ در ژوئن، درآمد xAI در سال ۲۰۲۵ احتمالاً ۵۰۰ میلیون دلار خواهد بود و در سال ۲۰۲۶ با گسترش دسترسی به هوش مصنوعی و مشارکتهای جدید، به ۲ میلیارد دلار افزایش مییابد.
البته اینکه این مشارکتها دقیقاً شامل چه چیزهایی هستند، هنوز مشخص نیست.
منابع درآمد فعلی
میدانیم که xAI از طریق اشتراکهای Grok — با هزینههای ماهانه ۳۰ تا ۳۰۰ دلار — درآمدزایی میکند و همچنین قراردادهایی با نهادهای دولتی و سازمانها برای پشتیبانی از زیرساختهای هوش مصنوعی منعقد کرده است.
در ابتدا اینطور بهنظر میرسید که سودآورترین مسیر xAI، همکاریهای دولتی باشد؛ مسیری که ماسک با تکیه بر آشنایی ایجادشده از طریق پروژه DOGE بهدست آورد.
اما پس از مشاجره عمومی او با ترامپ، این تصور ایجاد شد که شاید این فرصت را از دست داده باشد. با این حال xAI همچنان قراردادهای دولتی جدید منعقد کرده و رابطه ماسک و ترامپ نیز دوباره بهبود یافته است.
حتی با این اوصاف، ارزشگذاری ۲۳۰ میلیارد دلاری برای شرکتی که امسال هدف درآمدی ۵۰۰ میلیون دلاری دارد، چندان منطقی بهنظر نمیرسد.
اما سرمایهگذاران همچنان به ماسک ایمان دارند
با وجود وعدههای عملینشده فراوان در گذشته، جذابیت شخصیت ایلان ماسک برای سرمایهگذاران همچنان پابرجاست و بسیاری حاضرند روی «اسطوره ماسک» سرمایهگذاری کنند، نه صرفاً عملکرد واقعی او.
گسترش فعالیتهای xAI در عربستان
xAI همچنین اعلام کرده در پی دیدار اخیر ماسک با مقامات سعودی در واشنگتن، در حال ساخت مراکز داده جدید در عربستان سعودی است.
xAI اعلام کرد:
«xAI مفتخر است چارچوب توافقی مهم با پادشاهی عربستان سعودی و شرکت HUMAIN — وابسته به صندوق سرمایهگذاری عمومی (PIF) — اعلام کند که طی آن نسل جدیدی از مراکز داده کمهزینه و در مقیاس عظیم مبتنی بر GPU در عربستان طراحی، ساخته و اجرا خواهد شد.»
Grok نیز برای کاربران عربستان عرضه میشود و در پلتفرم HUMAIN ONE ادغام خواهد شد. این اقدام باعث ورود قابلیتهای هوش مصنوعی بلادرنگ، جریانهای کاری خودکار و کوپایلوتهای پیشرفته برای دولتها، کسبوکارها و جامعه میشود.
روابط ماسک با سرمایهگذاران سعودی — که سرمایهگذاران ایکس نیز هستند — در حال تقویت است. برخی معتقدند همین موضوع علت اصلی عدم تأیید مجوز خدمات مالی ایکس در ایالات متحده است.
ماسک همچنین احتمال سرمایهگذاری شرکت اصلی درآمدزای خود، یعنی تسلا، در xAI را مطرح کرده است تا زیرساخت هوش مصنوعی را در تمام پروژههایش گسترش دهد.
با وجود این کانالهای بالقوه برای تأمین مالی، نبود یک مسیر شفاف و قابل اتکا برای سودآوری، ارزشگذاری نجومی را زیر سؤال میبرد.
ادعاهای بلندپروازانه ماسک
ماسک هوش مصنوعی را «فناوری حیاتی برای تکامل و نجات بشریت» میداند و ادعاهای بزرگی مطرح کرده — از جمله اینکه رباتهای انساننما میتوانند فقر را ریشهکن کنند.
اما فاصله میان «اختراع رباتهای هوشمند» تا «رفع فقر جهانی» هنوز کاملاً نامشخص است.
در حال حاضر نیز با انتشار نسخه جدید Grok، بهنظر میرسد ماسک بیشتر سرگرم تولید تصاویر «انیمههای جذاب» است تا ساخت فناوریهای نجاتدهنده بشریت.
او اخیراً تصویری اینچنینی منتشر کرد و واکنشها را برانگیخت.
آیندهی xAI؛ رؤیای بلند یا فانتزی؟
پرسش اصلی این است:
-
آیا اهداف xAI واقعبینانه هستند؟
-
اگر بله، چه زمانی به واقعیت نزدیک خواهند شد؟ ۱۰ سال؟ ۲۰ سال؟
-
آیا سرمایهگذاران حاضرند دو دهه منتظر خروجی واقعی بمانند؟
با وجود همه تردیدها، احتمالاً xAI بهنوعی ۱۵ میلیارد دلار دیگر جذب خواهد کرد و این سرمایه، امپراتوری رو به گسترش X Corp را سرپا نگه خواهد داشت.
