شرکت اینتل (Intel) در جریان رویداد Tech Tour 2025 از نسل سوم تراشههای ویژه رایانههای مجهز به هوش مصنوعی خود با نام Intel Core Ultra سری ۳ و با اسم رمز Panther Lake پرده برداشت. این تراشه نخستین محصولی است که بر پایه فرآیند ساخت ۱۸A (معادل کلاس ۲ نانومتری) طراحی و در ایالات متحده تولید میشود.
به گفته اینتل، چیپهای Panther Lake از اواخر سال جاری میلادی به تولید انبوه میرسند و از ابتدای سال ۲۰۲۶ در لپتاپها و دستگاههای هوش مصنوعی عرضه خواهند شد. این تراشهها در کارخانه پیشرفته جدید این شرکت، Fab 52 واقع در چندلر، آریزونا تولید میشوند؛ تأسیساتی که بخش کلیدی از برنامه توسعه ۱۰۰ میلیارد دلاری اینتل در خاک آمریکا به شمار میآید.
Panther Lake؛ گام بزرگ اینتل در عصر رایانههای هوش مصنوعی
Panther Lake نهتنها نسل تازهای از تراشههای مصرفی اینتل است، بلکه نخستین پردازندهی مشتریمحور این شرکت محسوب میشود که با فناوری ۱۸A ساخته شده است. این معماری جدید، بر پایه طراحی چندتراشهای (multi-chiplet) بنا شده و برای طیف وسیعی از دستگاههای هوش مصنوعی، سیستمهای گیمینگ و تجهیزات پردازش لبه (Edge) طراحی شده است.
به گفته اینتل ، Panther Lake نسبت به نسل پیشین خود، Lunar Lake، جهشی چشمگیر در کارایی دارد؛ با افزایش بیش از ۵۰ درصدی توان پردازشی و گرافیکی و بهرهمندی از حداکثر ۱۶ هسته عملکردی و بهرهور. این تراشه همچنین تا ۱۸۰ تریلیون عملیات در ثانیه (TOPS) توان محاسباتی برای پردازشهای هوش مصنوعی ارائه میدهد و دارای واحد گرافیکی یکپارچه Intel Arc با ۱۲ هسته Xe است.
اینتل اعلام کرده تراشههای Core Ultra سری ۳ با کارایی در حد Arrow Lake و بازده انرژی مشابه Lunar Lake عرضه خواهند شد. افزون بر محصولات مصرفی، Panther Lake قرار است در حوزههای رباتیک، صنعت و رایانش مرزی نیز به کار گرفته شود. اینتل همچنین از یک کیت توسعه نرمافزاری رباتیک هوش مصنوعی برای سازندگان رباتهای مجهز به این تراشه رونمایی کرده است.
Clearwater Forest؛ پردازنده سرور بر پایه ۱۸A
در کنار Panther Lake، اینتل پیشنمایشی از Clearwater Forest ارائه داد؛ نخستین پردازنده سرور Xeon مبتنی بر فناوری ۱۸A که در نیمه نخست ۲۰۲۶ وارد بازار خواهد شد. این تراشه که در خانواده Xeon 6+ قرار میگیرد، تا ۲۸۸ هسته بهرهور (E-Core) و افزایش ۱۷ درصدی عملکرد در هر سیکل (IPC) نسبت به نسل قبل دارد.
Clearwater Forest برای مراکز داده ابری و پردازشهای در مقیاس بزرگ طراحی شده و وعده بهرهوری انرژی بیشتر، تراکم بالاتر و توان پردازشی بهینهتر را میدهد.
فناوری ۱۸A؛ پایهگذار عصر جدید تراشهسازی اینتل
فرآیند Intel 18A نخستین فناوری تولید تراشه این شرکت در مقیاس ۲ نانومتر محسوب میشود. حرف A مخفف آنگستروم است و بیانگر گذار اینتل از نامگذاری سنتی نانومتری به مقیاسهای دقیقتر است.
دو نوآوری کلیدی در این فناوری معرفی شدهاند:
-
RibbonFET: نخستین معماری ترانزیستور تمامگِیت (Gate-All-Around) اینتل پس از بیش از یک دهه.
-
PowerVia: سیستم جدید تغذیه از پشت تراشه که باعث کاهش افت ولتاژ و بهبود جریان سیگنال میشود.
به گفته اینتل، ترکیب این دو فناوری باعث افزایش ۱۵ درصدی کارایی بر وات و ۳۰ درصد تراکم بیشتر ترانزیستورها نسبت به فناوری Intel 3 شده و اینتل را در سطح رقابت با TSMC N2 قرار میدهد.
از منظر ژئوپلیتیکی نیز، تولید داخلی تراشههای ۱۸A در آمریکا مزیت مهمی برای این شرکت محسوب میشود؛ در حالی که بخش عمده تولید تراشههای پیشرفته TSMC همچنان به تایوان وابسته است.
ساخت در قلب آریزونا
کارخانه Fab 52 که در محوطهی پردازشی Ocotillo در آریزونا واقع است، نقش اصلی در تولید انبوه فناوری ۱۸A دارد. این کارخانه نهتنها تراشههای مصرفی و سروری اینتل را تولید میکند، بلکه بخشی از برنامه این شرکت برای تبدیل شدن به بزرگترین فَوندری پیشرفته ایالات متحده است.
لیپ-بو تان، مدیرعامل اینتل، در پایان گفت:
«ما در آستانهی عصر تازهای از رایانش هستیم؛ عصری که با جهشهای بنیادین در فناوری نیمهرساناها شکل میگیرد و آینده صنعت را برای دههها رقم خواهد زد.»
